(24ก.ค.) นายสมพงษ์ อมรวิวัฒน์ รมว.ยุติธรรม กล่าวเปิดการสัมมนาโครงการส่งเสริมและพัฒนากระบวนการยุติธรรมไทย ว่า กฎหมายกระบวนการยุติธรรมไทย มีเนื้อหาคุ้มครองสิทธิมนุษยชน แต่ในทางปฏิบัติยังมีปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชน กระทรวงยุติธรรม มี 3 หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับเรื่องสิทธิมนุษยชน ได้แก่ กรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ กรมสอบสวนคดีพิเศษ และสถาบันนิติวิทยาศาสตร์ ซึ่งจะต้องพัฒนาบุคลากรให้มีจิตวิญญาณในการคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพประชาชนหรือผู้ถูกดำเนินคดี
นายสมพงษ์ กล่าวถึงกรณีการออกหมายจับ ซึ่งถูกมองว่า มีการเลือกปฏิบัติระหว่างฝ่ายรัฐบาลกับฝ่ายตรงข้าม ว่า การออกหมายจับหรือหมายเรียกเป็นดุลยพินิจของเจ้าพนักงาน ที่กระทรวงยุติธรรมไม่สามารถเข้าไปก้าวก่าย เชื่อว่าเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องจะปฏิบัติกับทุกฝ่ายด้วยความเท่าเทียมไม่มีใครได้สิทธิพิเศษ อย่างไรก็ตาม นายสมพงษ์ ได้พูดติดตลกว่า หากเป็นฝ่ายเดียวกันก็จะออกหมายเรียก แต่ถ้าเป็นฝ่ายตรงข้าม จะเชิญมาพบ จะไม่มีการเลือกปฏิบัติระหว่างบุคคลธรรมดา หรืออดีตรัฐมนตรี
ด้านพ.ต.อ.ทวี สอดส่อง อธิบดีกรมสอบสวนคดีพิเศษ กล่าวว่า ดีเอสไอ พยายามจะยกระดับการดำเนินคดีควบคู่ไปกับการคุ้มครองสิทธิมนุษยชน ที่ผ่านมาได้ให้ความสำคัญกับคดีที่นักสิทธิมนุษยชน ถูกฆ่าและถูกทำร้ายร่างกาย รวมทั้งพยายามเข้าไปตรวจสอบคดีเจ้าหน้าที่ของรัฐปฏิบัติตามนโยบายและเกิดผลกระทบต่อประชาชน ทั้งจากการประกาศนโยบายปราบปรามยาเสพติด จนทำให้เกิดคดีฆ่าตัดตอน การแก้ปัญหาความไม่สงบในภาคใต้ ซึ่งเป็นผลให้นายสมชาย นีละไพจิตร หายตัวไป รวมถึงมีการทำร้ายร่างกายผู้ต้องหาในคดีปล้นปืนจากกองพันทหารพัฒนา โดยหลังจากนี้ กฎหมายสอบสวนคดีพิเศษ ให้อำนาจดีเอสไอเข้าไปตรวจสอบการกระทำเกินหน้าที่หรือลุแก่อำนาจของเจ้าหน้าที่รัฐและตำรวจ เพื่อให้เกิดการตรวจสอบและถ่วงดุล
นายคณิต ณ นคร ประธานกรรมการปฏิรูปกฎหมาย กล่าวถึงสิทธิมนุษยชนในกระบวนการยุติธรรมไทยว่า การขออนุมัติหมายค้นและหมายจับ ซึ่งกฎหมายให้ศาลเป็นผู้ตรวจสอบแทนพนักงานสอบสวน แต่ตนมองว่า ศาลยังไม่แสดงบทบาทความเป็นเสรีนิยมและความคุ้มครองสิทธิมนุษยชนเท่าที่ควร ที่ผ่านมา ศาลอนุมัติหมายค้นยามวิกาลจนทำให้เกิดการยิงถล่มตู้เย็นที่อยุธยา ทั้งที่ไม่พบหลักฐานยาเสพติด ตามหลักกฎหมายในการควบคุมตัว จะกระทำต่อเมื่อมีความจำเป็นหรือผู้ต้องหามีพฤติการณ์หลบหนี ยุ่งเหยิงกับพยานและ จะกระทำความผิดซ้ำ แต่ระบบของไทย เจ้าหน้าที่จะควบคุมตัว เพื่อให้ผู้ต้องหายื่นขอประกันตัว ทำให้มีอาชีพนายประกันและบริษัทประกันเสรีภาพเข้ามาหากินกับกระบวนการยุติธรรม ผลประโยชน์ที่บริษัทประกันเสรีภาพมีมูลค่ามหาศาล ระบบเช่นนี้ไม่น่าจะถูกต้องเพราะเป็นการซ้ำเติมประชาชนที่ยากจน จึงอยากให้กระทรวงยุติธรรมเข้าไปดูแลแก้ไข
นายคณิต กล่าวอีกว่า การฟ้องคดีในชั้นอัยการก็ยังไม่ถูกต้อง ปกติการบรรยายฟ้อง ต้องบรรยายถึงข้อเท็จจริงในการกระทำความผิด แต่อัยการของเรา บรรยายฟ้องเพียงแค่ให้ครบองค์ประกอบของกฎหมาย จึงมองว่า กฎหมายที่มีอยู่ดีอยู่แล้ว เพียงแต่ปฏิบัติเบี่ยงเบน รวมถึงกฎหมายที่คุ้มครองสิทธิมนุษย์ ที่มีปัญหาในทางปฏิบัติบ่อยครั้ง จึงต้องปฏิรูปที่การบังคับใช้กฎหมายและความคิดของคนในกระบวนการยุติธรรม
พิทักษ์ เขาพระวิหารเขมรเหนือเมฆ...เกมเหนือชั้น
หลังจากที่หลายฝ่ายไม่ว่าจะเป็น กลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย พรรคฝ่ายค้าน วุฒิสมาชิก และนักวิชาการบางส่วน พยายามแก้ไขปัญหาข้อพิพาทเขาพระวิหาร
